نیچه و خاستگاه «درباره‌ی تاریخ احساس‌های اخلاقی»

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسنده

استادیار فلسفه دانشگاه تربیت مدرس

چکیده

فصل دوم بشری بس_بسیار بشری با عنوان «درباره‌ی تاریخ احساس‌های اخلاقی»  بیانگر اولین مواجهه‌ی جدی و مستقیم نیچه با مسأله‌ی اخلاق در آثار منتشرشده‌ی وی است و از این‌رو از اهمیت بسیاری در شکل‌گیری اندیشه‌های نیچه در مقام یک فیلسوف اخلاق برجسته برخوردار است. مقاله‌ی کنونی نخست می‌کوشد نشان دهد که چرا و چگونه نیچه به تاریخ احساس‌های اخلاقی در دوران میانی تفکرش عطف نظر کرد و در واقع خاستگاه آن کدام است و این عطف نظر از چه مسیری و در چه بستری رشد کرد. برای نشان دادن این مسیر و بستر، نویسنده به بررسی پس‌زمینه‌ی مطالعاتی نیچه در فلسفه‌ی اخلاق شوپنهاور و پل ره می‌پردازد و آن‌مایه از افکار این دو اندیشمند را که مورد توجه و دغدغه‌ی نیچه در تاریخ احساس‌های اخلاقی بوده است بررسی می‌کند. سپس ضمن بررسی فصلِ «درباره‌ی تاریخ احساس‌های اخلاقی» نشان می‌دهد که چگونه و دقیقاً بر سر چه مباحثی نیچه مسیر خود را از شوپنهاور و پل ره جدا می‌کند و راه را برای ظهور یک تبارشناسی-روانشناسی اخلاق در آثار میانی و سپس‌تر در آثار متأخر خود باز می‌کند.

کلیدواژه‌ها


محبوبی آرانی، حمیدرضا (1393)، زایش و مرگ تراژدی، نشر نی.

Brobjer, Thomas H. 2008,  Nietzsche's Philosophical Context: An Intellectual Biography (International Nietzsche Studies), University of Illinois.

Donnellan,  Brendan 1982,  “Friedrich Nietzsche and Paul Rée: Cooperation and Conflict”, Journal of the History of Ideas 43 (4).

Abbey Ruth, 2012, Human, All Too Human: A Book for Free Spirits, in A Companion to Friedrich Nietzsche, Life and Works,  edited by Paul Bishop, Camden House.

Cartwright, D. (2009), “Compassion and Solidarity with Sufferers: The Metaphysics of Mitleid” in Better Consciousness: Schopenhauer's Philosophy of Value, Alex NeillChristopher Janaway. Wiley-Blackwell.

 

Nietzsche, Friedrich (1995 (V. I) 2013 (V. II)), Human All Too Human I & Human All Too Human II, translated by Gary Handwerk, Stanford University Press.

--------------------------(2011) Dawn, Thoughts on the Presumptions if Morality, Translated lry Brittain Smith, Stanford University Press.

--------------------------- (1997), On the Genealogy of Morality, Translated by Carol Diethe, Cambridge University Press.

Franco, Paul (2011), Nietzsche’s Enlightenment, The Free-Spirit Trilogy of the Middle Period, The University of Chicago Press.

Janaway, Christopher (2007), Beyond Selflessness, Oxford University Press.

Rée, Paul (2003), Basic Writings, translated from the German and edited by Robin Small, University of Illinois Press.

Schopenhauer, Arthur (2009), Prize essay on the basis of morals, trans. Christopher Janaway in The Two Fundamental Problems of Ethics, Cambridge University Press.

Young, Julian 2010, Friedrich Nietzsche: A philosophical Biography, Cambridge University Press.